Việc lựa chọn một đôi giày trekking phù hợp với bản thân sẽ giúp trên mỗi bước chân khám phá, mà còn là yếu tố then chốt bảo vệ đôi chân bạn khỏi những thử thách của địa hình. Việc lựa chọn đúng giày trekking sẽ mang đến sự thoải mái, an toàn và hiệu suất tối ưu cho chuyến đi của bạn. Vậy làm thế nào để chọn được một đôi giày trekking chuẩn? Hãy cùng khám phá những bí quyết sau đây.
Tầm Quan Trọng Khi Lựa Chọn Giày Trekking
Giày trekking không chỉ là một phụ kiện, mà là người bạn đồng hành quan trọng bảo vệ đôi chân bạn trên mọi cung đường. Lựa chọn đúng giày sẽ đảm bảo sự thoải mái, an toàn và hiệu suất tốt nhất cho mỗi chuyến đi. Cùng xem những yếu tố đánh giá một đôi giày chất lượng:
Chú Trọng Độ Vừa Vặn: Độ vừa vặn là yếu tố quan trọng hàng đầu khi chọn giày trekking. Một đôi giày vừa vặn sẽ giúp bạn tránh được những vấn đề như phồng rộp, đau nhức chân và mất ổn định khi di chuyển.
Đo kích thước chân: Để đo kích thước chân của bạn, bạn cần chuẩn bị một tờ giấy trắng lớn hơn bàn chân, bút chì hoặc bút bi và thước kẻ. Đầu tiên, hãy đặt tờ giấy xuống sàn nhà, sát với tường. Sau đó, đặt bàn chân lên tờ giấy sao cho gót chân áp sát vào tường và đảm bảo trọng lượng cơ thể dồn đều lên bàn chân. Tiếp theo, dùng bút chì vẽ theo hình bàn chân lên giấy, hoặc đơn giản hơn, đánh dấu điểm xa nhất của gót chân và đầu ngón chân dài nhất, thường là ngón chân cái hoặc ngón thứ hai. Cuối cùng, vì kích thước hai chân có thể khác nhau, bạn nên đo cả hai bàn chân và sử dụng số đo của bàn chân lớn hơn để chọn size giày.
Tham khảo bảng size của thương hiệu: Khi chọn giày, điều quan trọng là phải tham khảo bảng size của từng thương hiệu. Lý do là vì bảng size có thể khác nhau giữa các hãng, thậm chí giữa các dòng giày khác nhau của cùng một hãng. Do đó, trước khi mua, bạn nên tìm kiếm bảng size chính thức từ website hoặc cửa hàng của thương hiệu giày bạn quan tâm.
Chọn size lớn hơn một chút: Đối với giày trekking, bạn nên chọn size lớn hơn chân thật khoảng 0.5 đến 1 size. Việc này là cần thiết vì khi đi trekking, đặc biệt lúc xuống dốc, ngón chân có xu hướng bị dồn về phía trước, tăng size giúp ngón chân có đủ không gian cử động, tránh bị đau nhức hoặc tổn thương do chạm mũi giày.
Chú ý đến cảm giác ở ngón chân và bàn chân: Khi thử giày trekking, bạn cần đặc biệt chú ý đến cảm giác ở ngón chân và bàn chân. Các ngón chân phải có đủ không gian để cử động thoải mái, không bị gò bó hay chạm mũi giày khi di chuyển hoặc nhún nhảy nhẹ.
Chọn Giày Phù Hợp Với Địa Hình Trekking
Địa hình trekking khác nhau đòi hỏi những loại giày khác nhau. Chọn giày phù hợp với địa hình sẽ giúp bạn di chuyển dễ dàng, an toàn và thoải mái hơn, cùng phân tích một số địa hình và loại giày phù hợp.
Địa hình bằng phẳng, dễ đi:
- Đặc điểm địa hình: Đường mòn phẳng phiu, ít dốc, ít đá, đường đất hoặc đường rừng thông thường.
- Loại giày phù hợp: Có thể chọn giày cổ thấp hoặc cổ trung bình.
- Ưu điểm: Trọng lượng nhẹ, linh hoạt, giúp di chuyển nhanh nhẹn và ít tốn sức.
- Ví dụ: Giày chạy địa hình (trail running shoes) hoặc giày đi bộ đường dài (hiking shoes) cổ thấp.
Địa hình phức tạp, nhiều dốc đá:
- Đặc điểm địa hình: Đường gồ ghề, nhiều đá dăm, đá tảng, dốc cao, đường rừng rậm rạp, địa hình núi cao.
- Loại giày phù hợp: Nên ưu tiên giày cổ cao.
- Ưu điểm của giày cổ cao: Cổ giày cao giúp bảo vệ và cố định mắt cá chân, giảm nguy cơ lật sơ mi hoặc bong gân khi di chuyển trên địa hình không bằng phẳng và nhiều đá, hỗ trợ cổ chân tốt từ đó giảm thiểu nguy cơ chấn thương và điều quan trọng là cổ cao giúp ngăn chặn đất, đá và bụi bẩn lọt vào bên trong giày, tránh gây khó chịu và cản trở quá trình di chuyển.
- Đế giày: Yêu cầu đế giày có độ bám tốt để chống trơn trượt trên đá và địa hình dốc.
- Chất liệu bền bỉ: Chọn giày có chất liệu bền bỉ hơn để chịu được sự mài mòn và va đập trên địa hình khắc nghiệt.
- Ví dụ: Giày leo núi (mountain boots) hoặc giày trekking cổ cao chuyên dụng.
Bộ phận Đế Giày Cũng Cực Kì Quan Trọng
Đế giày là bộ phận tiếp xúc trực tiếp với địa hình, quyết định độ bám và khả năng chống trơn trượt của giày. Đế giày tốt sẽ giúp bạn di chuyển an toàn và tự tin trên mọi loại địa hình.
Chất liệu cao su cứng: Cao su cứng cáp có độ bền cao, giúp đế giày chịu được mài mòn trong quá trình sử dụng, đồng thời có độ đàn hồi tốt để giảm chấn động lên bàn chân. Chất liệu này cũng tăng cường khả năng chống trơn trượt trên nhiều bề mặt khác nhau như đá, đất ẩm, cỏ ướt và các địa hình trơn trượt khác, đảm bảo an toàn khi di chuyển.
Thiết kế đế giày: Thiết kế đế giày trekking lý tưởng cần có nhiều rãnh sâu và gai lớn, hay còn gọi là lug. Thiết kế này giúp tăng diện tích tiếp xúc giữa đế giày và bề mặt địa hình, từ đó tăng độ bám, đặc biệt trên các địa hình đa dạng và khó khăn như trơn trượt, bùn lầy, đất mềm, sỏi đá và dốc. Các gai đế có thể có nhiều hình dạng khác nhau, như hình chữ V, tam giác hoặc răng cưa, và được bố trí theo nhiều hướng để tối ưu hóa khả năng bám dính theo mọi hướng di chuyển.
Chất Liệu Giày
Chất liệu giày quyết định khả năng chống chịu thời tiết, độ bền và độ thoáng khí của giày. Chọn chất liệu phù hợp sẽ đảm bảo đôi chân bạn luôn thoải mái và được bảo vệ tốt nhất.
Khả năng chống thấm nước:
- Thời tiết ẩm ướt, mưa: Nếu bạn trekking trong điều kiện thời tiết ẩm ướt, có khả năng gặp mưa hoặc vượt qua suối, sông, giày chống thấm nước là lựa chọn hàng đầu.
- Gore-Tex và vật liệu tương tự: Chất liệu Gore-Tex hoặc các vật liệu chống thấm nước tương tự (ví dụ: màng chống thấm độc quyền của các hãng giày) sẽ ngăn nước từ bên ngoài thấm vào bên trong giày, giữ cho chân bạn luôn khô ráo và thoải mái.
- Ưu điểm: Tránh bị lạnh chân, phồng rộp chân do ẩm ướt, giảm nguy cơ cảm lạnh.
Độ thoáng khí:
- Thoát mồ hôi: Bên cạnh khả năng chống thấm nước, giày trekking cũng cần có độ thoáng khí tốt để thoát mồ hôi từ chân ra bên ngoài.
- Tránh bí bách, khó chịu: Độ thoáng khí tốt giúp chân không bị bí bách, nóng bức, khó chịu và ẩm ướt trong suốt hành trình dài, đặc biệt là trong thời tiết nóng bức hoặc khi vận động nhiều.
- Chất liệu thoáng khí: Các chất liệu như vải lưới (mesh), da lộn (suede leather) có lỗ thông khí, hoặc các công nghệ thoáng khí của các hãng giày sẽ giúp tăng cường độ thoáng khí cho giày.
Độ bền:
- Chất liệu bền bỉ: Chọn giày được làm từ chất liệu bền bỉ, chịu được mài mòn, xé rách và các tác động từ môi trường bên ngoài (cây cối, đá, bụi bẩn, thời tiết khắc nghiệt…).
- Tuổi thọ của giày: Chất liệu bền bỉ đảm bảo tuổi thọ của giày, giúp bạn sử dụng được lâu dài và tiết kiệm chi phí.
- Ví dụ chất liệu: Da thật (full-grain leather), da tổng hợp (synthetic leather), vải Cordura, vải ripstop nylon…
Thiết Kế Giày
Thiết kế giày ảnh hưởng đến sự thoải mái, khả năng hỗ trợ và bảo vệ chân. Các yếu tố thiết kế quan trọng bao gồm cổ giày, độ cứng cáp, lớp lót và gót giày.
Cổ giày:
- Giày cổ cao: Giày cổ cao là một lựa chọn tốt, đặc biệt khi bạn di chuyển trên địa hình gồ ghề, nhiều đá và dốc cao, bởi chúng bảo vệ mắt cá chân một cách tối ưu. Cổ giày cao giúp cố định và che chắn mắt cá chân, giảm thiểu nguy cơ bị lật sơ mi hoặc bong gân khi bước đi trên những bề mặt không bằng phẳng. Ngoài ra, loại giày này còn cung cấp sự hỗ trợ và ổn định đáng kể cho cổ chân, từ đó giảm bớt nguy cơ chấn thương.
- Giày cổ thấp hoặc trung bình: Giày cổ thấp hoặc cổ trung bình lại mang đến sự linh hoạt cao hơn cho cổ chân, giúp người dùng dễ dàng di chuyển và vận động linh hoạt trên những địa hình bằng phẳng và dễ đi. Ưu điểm của loại giày này là thường có trọng lượng nhẹ hơn so với giày cổ cao, tạo cảm giác thoải mái và ít tốn sức hơn khi di chuyển rất thích hợp nhất cho các cung đường trekking dễ đi, đường mòn hoặc đường rừng thông thường
Độ cứng cáp: Độ cứng cáp là một yếu tố quan trọng khác của giày trekking, đặc biệt là ở phần đế giữa. Độ cứng cáp cần thiết để hỗ trợ bàn chân, giúp giữ vững chân và tránh bị lật cổ chân khi di chuyển trên các địa hình không bằng phẳng và gồ ghề. Sự hỗ trợ tốt từ độ cứng cáp này còn giúp giảm mỏi chân khi bạn đi bộ đường dài.
Lớp lót bên trong: Lớp lót bên trong của giày trekking đóng vai trò quan trọng trong việc mang lại sự thoải mái cho đôi chân. Lớp lót cần phải êm ái và có độ đàn hồi tốt để giảm thiểu tác động lên bàn chân, đặc biệt khi di chuyển trên địa hình cứng. Các chất liệu phổ biến thường được sử dụng cho lớp lót giày bao gồm mút xốp (foam), gel, và ortholite, mỗi loại vật liệu đều có những ưu điểm riêng về độ êm ái và khả năng thấm hút mồ hôi.
Gót giày cứng: Gót giày cứng là một bộ phận quan trọng của giày trekking, mang lại nhiều lợi ích thiết thực. Gót giày cứng giúp tăng cường khả năng chống trượt, đặc biệt hữu ích khi di chuyển trên các bề mặt dốc, nhất là khi xuống dốc. Ngoài ra, gót giày cứng còn góp phần giữ vững chân và tạo sự ổn định khi bạn bước đi trên địa hình không bằng phẳng.
Một Số Lời Khuyên Khi Thử Giày
Thử giày đúng cách là bước quan trọng để đảm bảo bạn chọn được đôi giày trekking vừa vặn và thoải mái nhất. Hãy dành thời gian thử giày kỹ lưỡng trước khi quyết định mua.
Kiểm tra độ chặt của dây giày: Khi thử giày trekking, việc kiểm tra độ chặt của dây giày là rất quan trọng. Dây giày cần được thắt chặt vừa phải, đủ để ôm sát bàn chân và cố định chân vững chắc bên trong giày. Tuy nhiên, bạn cần lưu ý không thắt dây giày quá chặt, vì điều này có thể gây ra cảm giác khó chịu, đau nhức hoặc thậm chí là tức chân trong quá trình di chuyển. Để đảm bảo sự thoải mái và vừa vặn tối ưu, hãy dành thời gian điều chỉnh dây giày cho đến khi bạn tìm được độ chặt phù hợp nhất với chân của mình.
Kiểm tra độ bám dính của đế giày: Để kiểm tra độ bám dính của đế giày trekking, bạn nên đi lại trên nhiều loại bề mặt khác nhau trong cửa hàng, ví dụ như sàn gạch, thảm, hoặc sàn gỗ, để cảm nhận độ bám của đế giày. Nếu có thể, hãy tìm kiếm một bề mặt hơi trơn trượt, chẳng hạn như sàn đá hoa, để thử nghiệm khả năng chống trượt của giày một cách tốt nhất.
Kiểm tra độ êm của lót giày: Bạn nên đi lại và nhún nhảy nhẹ nhàng khi đang thử giày. Trong quá trình di chuyển này, hãy chú ý cảm nhận độ êm ái của lớp lót. Lót giày cần đủ êm để có thể giảm thiểu các tác động lên bàn chân, đặc biệt là khi bạn di chuyển trên những địa hình cứng và gồ ghề trong suốt hành trình trekking.
Kiểm tra độ dốc từ gót chân đến ngón chân: Nếu có thể, bạn hãy thử đi lên xuống cầu thang hoặc tìm một bề mặt dốc trong cửa hàng. Độ dốc phù hợp giữa gót chân và ngón chân sẽ giúp bạn di chuyển dễ dàng hơn trên các địa hình dốc, đặc biệt là khi leo lên hoặc xuống dốc trong suốt hành trình trekking.
Kiểm tra khả năng trợ lực cho mắt cá chân: Hãy kiểm tra xem cổ giày có ôm sát lấy mắt cá chân hay không, nhưng vẫn đảm bảo không gây cảm giác khó chịu hoặc hạn chế sự cử động của cổ chân. Để đánh giá khả năng trợ lực này, bạn nên đi lại một vài bước và thử nghiêng chân sang hai bên để cảm nhận sự hỗ trợ mà cổ giày mang lại cho mắt cá chân.
Lưu Ý Về Size Giày Khi Trekking
Địa Hình Khó Khi trekking trên địa hình khó, việc chọn size giày có thể cần điều chỉnh một chút để đảm bảo sự thoải mái và an toàn tối đa.
Địa hình khó, nhiều dốc đá:
- Tăng lên 1 size: Nếu bạn dự định chinh phục những cung trekking có độ khó cao, nhiều dốc đá, hãy cân nhắc chọn giày tăng lên 1 size so với size chân thật.
- Tránh đau mũi chân khi xuống dốc: Điều này giúp mũi chân không bị đau khi xuống dốc do mũi chân bị dồn về phía trước và va chạm vào mũi giày.
Địa hình bằng phẳng, nhẹ nhàng:
- Đúng size hoặc nhích lên 0.5 size: Nếu bạn chỉ trekking trên những cung đường bằng phẳng, nhẹ nhàng, bạn có thể chọn giày đúng size hoặc chỉ nhích lên 0.5 size.
Chọn giày trekking chuẩn là một quá trình đòi hỏi sự tỉ mỉ và hiểu biết. Không có một đôi giày nào là hoàn hảo cho tất cả mọi người và mọi địa hình. Điều quan trọng là bạn cần hiểu rõ nhu cầu của bản thân, địa hình trekking dự kiến và thử giày kỹ lưỡng để tìm ra đôi giày phù hợp nhất.
Hy vọng với những bí quyết trên, bạn sẽ có thể lựa chọn được đôi giày ưng ý, đồng hành cùng bạn trên mọi nẻo đường khám phá thiên nhiên. Chúc bạn có những chuyến trekking thật đáng nhớ và an toàn!
Xem thêm:
Hướng Dẫn Toàn Tập Về Giày Trekking: Từ A Đến Z Cho Người Mới Bắt Đầu
